Chỉ vài giây thôi, mà tôi ngồi lặng đi
Chiều đó, thằng Bi chạy đến ôm tôi.
Cháu bảy tuổi, bằng tuổi thằng Tony nhà tôi.
“Bác Toàn ơi, con về ông bà ngoại một tí thôi rồi chiều con lại về.” Nói xong nó cười tươi rói, lon ton chạy đi.
Một lúc sau thằng Bon cũng chạy tới. Ôm bác một cái, thơm bác một cái, rồi lại chạy.
Chỉ vài giây thôi. Mà tôi ngồi lặng đi.
Có những khoảnh khắc, hôm nay mình không kịp sống, thì mai sau nhiều tiền đến mấy cũng không mua lại được.
Dạo này tôi cứ nghĩ mãi về một câu hỏi mà nhiều người trẻ đang mang trong lòng. Mua nhà để ở, hay giữ tiền để đầu tư? Dồn hết vào một căn nhà đẹp để an cư, hay để đồng tiền tiếp tục làm việc cho mình?
Có người từng hỏi thẳng tôi: nếu có 50 tỷ, anh có mua một căn nhà để ở không? Cứ coi đây là một con số giả định, để cùng ngồi nghĩ với nhau thôi.
Câu trả lời của tôi, thú thật, làm chính tôi bất ngờ.
Đây là chuyện riêng tôi. Không phải lời khuyên cho ai cả.
Một ngày cuối tuần đi qua hai mái nhà
Để tôi kể lại cái ngày làm tôi ngồi lặng đó.
Buổi sáng, cả nhà về bên nội. Một bữa cơm bình thường như bao bữa cơm khác.
Không có gì đặc biệt. Nhưng đủ ấm.
Buổi trưa, về bên ngoại. Cậu em đồng hao từ Hưng Yên sang chơi.
Cả nhà quây quần bên mâm cơm. Người hỏi thăm sức khỏe ông bà, người kể chuyện công việc, người góp một câu về cuộc sống dạo này.
Tiếng cười, tiếng bát đũa, tiếng trẻ con chạy vòng quanh nhà.
Bi và Bon chạy ra ôm tôi giữa lúc đó. Cái ôm mà tôi vừa kể ở trên.
Tôi ngồi đó, nhìn theo hai đứa nhỏ, tự nhiên thấy lòng chùng xuống.
Có những khoảnh khắc rất nhỏ. Nhỏ đến mức mình dễ để trôi qua mà không kịp nhận ra.
Một cái ôm của đứa cháu. Một bữa cơm còn đủ mặt ông bà. Một buổi trưa cả nhà ngồi cạnh nhau.
Những thứ này, nếu hôm nay mình không kịp sống, thì mai sau dù nhiều tiền đến mấy cũng không mua lại được.
Không sổ đỏ nào ghi tên nó. Không tài khoản nào cộng dồn được nó.
Nhưng nó là tài sản. Một loại tài sản mà tôi bắt đầu thấy mình không được phép quên.
Ly cà phê với người anh sắp cưới và sắp xây nhà
Đầu giờ chiều, tôi đi cà phê cùng cậu em vợ.
Ở quán, tôi gặp một người anh họ bên nhà vợ. Anh sắp cưới. Và đang tính xây một căn nhà mới.
Anh kể mà mắt sáng rỡ. Tôi mừng thật lòng. Ai mà chẳng mong một mái nhà của riêng mình.
Nhưng nghe anh tính dồn gần hết những gì đang có vào căn nhà đó, tôi thấy có điều muốn nói.
Tôi nói nhẹ thôi, như hai anh em ngồi với nhau.
Xây nhà là điều tốt. Nhưng dồn hết tài sản chỉ để xây một căn nhà để ở, thì chưa chắc đã là quyết định tốt.
Anh nhìn tôi, hơi lặng.
Tôi kể tiếp. Tuổi trẻ là quãng quý nhất để đầu tư vào chính mình. Vào kiến thức. Vào các mối quan hệ. Vào công việc. Để đồng tiền còn tiếp tục làm việc cho mình, thay vì nằm im trong bốn bức tường.
Rồi bố mẹ sẽ già đi. Con cái sẽ lớn lên. Cái gánh trên vai mỗi năm một nặng.
Không chuẩn bị từ hôm nay, ngày mai sẽ rất áp lực.
Tôi không nói để anh đừng xây. Tôi chỉ kể lại điều chính tôi từng phải học, có khi bằng những bài học chẳng hề rẻ.
Anh im một lúc. Rồi gật đầu.
Có những câu, mình nói ra không mong người ta nghe theo. Chỉ mong người ta có thêm một góc để nhìn, trước một quyết định lớn của cả đời.
Nếu có 50 tỷ, tôi có mua một căn nhà để ở không?
Cũng vì câu chuyện với anh ấy, tôi lại nhớ tới câu hỏi có người từng đặt thẳng cho tôi.
Nếu có 50 tỷ, anh có mua một căn nhà để ở không?
Nói trước cho rõ, con số này chỉ là ví dụ cho vui thôi. Không phải tài sản của tôi, cũng chẳng phải doanh thu của ai. Nó chỉ là cái cớ để tôi nghĩ cho tới cùng một chuyện.
Câu trả lời thật lòng: nếu căn nhà đó chỉ để ở, thì chắc là không.
Nghe hơi ngược đời phải không.
Nhưng tôi đã đi qua nhiều năm vận hành và cho thuê hệ thống tòa nhà ở Hà Nội và TP.HCM. Nên tôi nhìn một căn nhà khác đi một chút.
Một tài sản mấy chục, mấy trăm tỷ mà không đẻ ra một đồng nào, thì bản chất nó đâu có nuôi mình. Nó đang ăn của mình. Tiền điện, tiền bảo trì, và cả một khoản vốn lớn nằm ngủ.
Nó đẹp thật. Nhưng nó im lặng.
Còn nếu cũng căn nhà ấy, vừa là chỗ cả nhà ở, vừa là nơi tôi làm việc mỗi ngày, vừa là chỗ tôi ngồi với đối tác, vừa mở ra những mối quan hệ mới, lại vừa đẻ ra dòng tiền, thì mọi thứ khác hẳn.
Lúc đó nó thôi làm một căn nhà.
Nó thành một tài sản sinh lời.
Cùng một số tiền. Cùng một địa chỉ. Mà một bên bắt mình gánh nó, một bên nó gánh lại mình.
Khác nhau đúng ở chỗ đó thôi. Mình bắt nó làm việc, hay để nó nằm ngủ.
Bãi cỏ xanh cạnh văn phòng, và vì sao tôi chuyển về The Manor Central Park
Chiều muộn, cả nhà về văn phòng.
Tôi ngồi rà lại kế hoạch, trao đổi đôi câu với cộng sự, gọi cho vài người đối tác. Xong việc, tôi bế Anan ra công viên đi dạo.
Cạnh chỗ tôi làm có một quả đồi xanh, nằm ngay giữa khu đô thị.
Chiều nào cũng vậy, hàng trăm gia đình đưa con ra đó chơi. Tiếng trẻ con cười lẫn vào tiếng người lớn trò chuyện. Bãi cỏ xanh mướt. Một sự yên bình rất lạ giữa phố.
Tôi ngồi xuống cạnh vợ, ngắm con chơi.
Và tôi nhận ra một điều.
Nơi này đáng sống không phải vì những căn nhà đắt tiền. Mà vì nó quy tụ những con người tích cực. Người làm kinh doanh. Người đầu tư. Những người sáng nào cũng dậy sớm, cặm cụi làm việc.
Cạnh văn phòng còn có một người anh làm bất động sản. Chiều nào hai anh em cũng đứng lại nói với nhau vài câu.
Có hôm chỉ là chuyện vu vơ. Nhưng nhiều khi, một câu chuyện ngắn thôi cũng mở ra cho tôi một góc nhìn mới. Một cơ hội mới. Một người bạn mới.
Đó cũng là lý do tôi chuyển văn phòng về The Manor Central Park.
Ở đây tôi có chỗ làm việc. Gia đình tôi có một nơi sống tử tế. Con trai tôi đi bộ được đến trường. Xung quanh là bạn bè, cộng sự, đối tác.
Và mỗi lần tôi đi công tác xa, tôi yên tâm. Vì luôn có người thân, có anh em ở gần, sẵn sàng đỡ đần cho gia đình mình.
Đến bây giờ tôi mới thật sự thấm câu người xưa dạy.
Bán anh em xa, mua láng giềng gần.
Hai loại tài sản, và vì sao tôi cố gắng xây cả hai
Cuối ngày hôm ấy, tôi ngồi lại, và một điều rất đơn giản hiện ra.
Có hai loại tài sản.
Một loại sinh lời bằng tiền. Nó làm ra dòng tiền cho mình.
Một loại sinh lời bằng cuộc đời. Là ông bà còn khỏe để cùng ngồi một mâm cơm. Là thằng Bi chạy đến cười tươi, “Bác Toàn ơi”, rồi thằng Bon lon ton chạy tới ôm, thơm một cái rồi chạy đi. Là bãi cỏ xanh chiều nay, con mình chơi, vợ mình ngồi bên.
Loại thứ hai không nằm trên sổ đỏ. Nhưng đó mới là thứ tôi mang về mỗi tối.
Một căn nhà đẹp mà không làm ra dòng tiền thì vẫn chỉ là chỗ để ở. Điều đó không sai. Chỉ là chưa đủ.
Có thời gian tôi tưởng mình phải chọn. Chọn tiền, hoặc chọn buổi chiều bế con ra công viên. Chọn công việc, hoặc chọn bữa cơm nhà ông bà.
Giờ tôi không nghĩ vậy nữa.
Đừng chọn một. Cố xây cả hai.
Kiếm tiền không có gì phải ngại. Dành thời gian cho gia đình cũng không phải là lười. Cái khó là đặt hai thứ đó cạnh nhau, rồi kiên nhẫn xây, mỗi ngày một chút.
Có những tài sản giúp bạn giàu hơn. Nhưng cũng có những tài sản giúp cuộc đời bạn hạnh phúc hơn. Nếu được lựa chọn, tôi sẽ luôn cố gắng xây dựng cả hai.
Với tôi, thành công không chỉ là kiếm được bao nhiêu. Mà là sống với ai, sống ở đâu, và mỗi sáng thức dậy mình có đang tốt hơn hôm qua một chút không.
Tối nay, nếu bạn có một phút, thử hỏi mình hai câu.
Mười năm nữa, mình muốn nhớ về quãng đời này bằng điều gì?
Và khoản tiền lớn mình sắp quyết, nó đang nuôi mình, hay đang lặng lẽ ăn mòn mình?
Câu hỏi thường gặp
Mua nhà để ở hay để đầu tư thì tốt hơn?
Với tôi, không có đáp án đúng cho tất cả mọi người. Một căn nhà chỉ để ở thì cho bạn chỗ an cư, nhưng nó không tự nuôi mình. Một tài sản vừa để ở vừa tạo được dòng tiền thì khác hẳn. Điều tôi hay tự hỏi là: khoản tiền này đang nuôi mình, hay đang lặng lẽ ăn mòn mình? Bạn nên cân theo hoàn cảnh riêng và hỏi người tư vấn phù hợp trước khi quyết.
Có nên dồn hết tiền để xây một căn nhà đẹp không?
Dồn hết tài sản vào một căn nhà chỉ để ở là điều tôi thường khuyên người thân cân nhắc kỹ. Tuổi trẻ là quãng quý để đầu tư vào kiến thức, quan hệ và công việc, để đồng tiền còn tiếp tục làm việc. Nhưng đây là quan điểm cá nhân từ trải nghiệm của tôi, không phải một công thức cho ai cả.
“Tài sản sinh lời bằng cuộc đời” là gì?
Đó là những thứ không nằm trên sổ đỏ nhưng làm đời mình giàu lên: người thân còn khỏe để cùng ăn một bữa cơm, bạn tốt để học hỏi, một môi trường sống tích cực, những đứa con lớn lên trong yêu thương. Tôi tin nếu được chọn thì nên cố xây cả hai loại tài sản, cả tiền lẫn cuộc đời.
Đôi dòng cho rõ ràng (miễn trừ trách nhiệm)
Bài viết này là chia sẻ trải nghiệm và quan điểm cá nhân của tôi. Nó không phải lời khuyên đầu tư, không phải tư vấn tài chính hay pháp lý cho bất kỳ ai.
Đầu tư bất động sản, hay bất kỳ khoản đầu tư nào, đều có rủi ro. Những gì đúng với hoàn cảnh của tôi chưa chắc đúng với anh chị. Kết quả trong quá khứ không bảo đảm cho tương lai.
Tôi không hứa hẹn lợi nhuận, không cam kết một con số nào cả. Con số 50 tỷ trong bài chỉ là một ví dụ giả định để cùng suy nghĩ.
Trước một quyết định lớn, mong anh chị cân theo hoàn cảnh riêng của mình, và hỏi ý kiến người tư vấn tài chính hoặc pháp lý phù hợp trước khi xuống tiền.
Về tác giả
Tôi là Cao Thái Toàn, người sáng lập DAPANO, làm trong lĩnh vực bất động sản đầu tư dòng tiền.
Nhiều năm qua, công việc của tôi xoay quanh việc thuê lại, mua, cải tạo và vận hành hệ thống tòa nhà cho thuê ở Hà Nội và TP.HCM. Tôi đi lên từ những năm tháng thuê lại hàng chục tòa nhà, có cả những bài học phải trả giá bằng tiền thật, rồi mới dần hình thành cách làm riêng: biến một bất động sản thành một tài sản biết tự nuôi mình.
Bây giờ, ngoài việc tự vận hành, tôi còn đồng hành cùng các nhà đầu tư, giúp họ sắp xếp lại tài sản để có thể sống bằng dòng tiền thay vì chôn vốn vào những căn nhà nằm im.
Tôi không có bằng cấp gì to tát. Thứ tôi có là những buổi chiều thật như trong bài này, và những bài học đổi bằng chính trải nghiệm của mình.
Đọc thêm những chia sẻ khác của tôi tại caothaitoan.com.